هیئت وزیران برنامه‌ای جامع برای ساماندهی، پایش عملکرد و تمرکززدایی از استان‌های تهران و البرز تصویب کرد؛ برنامه‌ای که با تعیین تکالیف مشخص برای دستگاه‌های اجرايی، موضوعاتی همچون مدیریت ساخت‌وساز، تأمین مسکن، کنترل مصرف آب و انرژی، توسعه زیرساخت‌های شهری، حمل‌ونقل عمومی و اصلاح نظام مدیریت شهری را در بر می‌گیرد.
بر اساس مصوبه هیئت وزیران، برنامه اقدامات برای ساماندهی، پایش عملکرد و تمرکززدایی از استان‌های تهران و البرز با هدف مواجهه با چالش‌های زیست‌محیطی، ناترازی منابع، تمرکز جمعیت و فعالیت‌های اقتصادی و مشکلات زیرساختی این دو استان به تصویب رسیده است.
این برنامه با مشارکت مجموعه‌ای از وزارتخانه‌ها، سازمان‌ها و دستگاه‌های اجرایی تدوین شده و اجرای آن مستلزم همکاری وزارتخانه‌های راه و شهرسازی، کشور، نیرو، نفت، جهاد کشاورزی، سازمان حفاظت محیط زیست، سازمان برنامه و بودجه و استانداری‌های تهران و البرز است.
یکی از محورهای مهم این مصوبه، ساماندهی ساخت‌وساز و مدیریت توسعه شهری است. بر این اساس، اصلاح ضوابط مربوط به تغییر کاربری اراضی، جلوگیری از گسترش غیرمتعارف شهرها و روستاها، بازنگری در طرح‌های توسعه شهری و تعیین تکلیف برخی مسائل مرتبط با مدیریت مجموعه شهری تهران و البرز در دستور کار قرار گرفته است.
در بخش تأمین مسکن و توسعه شهری نیز بر تدوین و اجرای برنامه‌های مرتبط با ساخت‌وساز مسکونی، ساماندهی شهرهای جدید و رعایت ضوابط و مقررات ملی ساختمان تأکید شده است. همچنین طراحی و اجرای تأسیسات و تجهیزات مشترک منطقه‌ای و توسعه زیرساخت‌های موردنیاز شهرها از دیگر تکالیف پیش‌بینی‌شده در این مصوبه است.
مدیریت منابع آب و انرژی نیز بخش مهمی از این برنامه را تشکیل می‌دهد. تعیین میزان مصرف و تأمین آب شرب و بهداشتی، مدیریت مصرف برق و گاز، توسعه زیرساخت‌های انرژی و الزام به رعایت استانداردهای فنی و بهره‌وری منابع از جمله اقداماتی است که برای دستگاه‌های مسئول تعیین شده است.
در حوزه حمل‌ونقل، ارتقای شبکه حمل‌ونقل عمومی منطقه‌ای، توسعه ظرفیت ناوگان ریلی و اتوبوسرانی و بهبود زیرساخت‌های ارتباطی میان شهرهای دو استان مورد توجه قرار گرفته است.
همچنین در بخش محیط زیست، افزایش سرانه فضای سبز شهری و روستایی، جایگزینی گونه‌های گیاهی با گونه‌های کم‌آب‌بر، حفاظت از منابع طبیعی و اجرای برنامه‌های مدیریت پسماند پیش‌بینی شده است.
از دیگر محورهای این مصوبه می‌توان به ساماندهی استقرار صنایع و فعالیت‌های اقتصادی، اصلاح ساختار مدیریت شهری، تهیه نظام ویژه مدیریت مجموعه شهری تهران، بازنگری در تقسیم وظایف دستگاه‌های اجرایی و تقویت هماهنگی میان نهادهای مسئول اشاره کرد.
بر اساس جدول زمان‌بندی پیوست مصوبه، برای اجرای اقدامات مختلف مهلت‌هایی از یک ماه تا یک سال و در برخی موارد سه سال تعیین شده است. همچنین مسئولیت تدوین برنامه‌ها، اجرای اقدامات و ارائه گزارش عملکرد میان دستگاه‌های اجرایی تقسیم شده است.
تصویب این برنامه را می‌توان یکی از اقدامات دولت برای مدیریت چالش‌های انباشته‌شده در دو استان تهران و البرز دانست؛ برنامه‌ای که اجرای آن می‌تواند بر الگوی توسعه شهری، ضوابط ساخت‌وساز، تأمین مسکن، سرمایه‌گذاری ساختمانی و نحوه تأمین زیرساخت‌های موردنیاز این دو استان تأثیرگذار باشد.